Dyrektywa Omnibus · DSA · UOKiK

Czy Twoja strona
stosuje dark patterns?

Domyślnie zaznaczone checkboxy. Fałszywe „ostatnie sztuki". Rezygnacja z subskrypcji trudniejsza niż zapisanie się. To wszystko dark patterns — i UOKiK coraz aktywniej je ściga. Dyrektywa Omnibus, DSA i ustawa o prawach konsumenta dają regulatorom konkretne narzędzia.

Sprawdź swoją stronę w 67 pytaniach kontrolnych — za darmo, w 15 minut.

Co konkretnie sprawdzamy na Twojej stronie

Każda sekcja odpowiada realnemu ryzyku regulacyjnemu. Jeśli dany obszar nie dotyczy Twojego serwisu — po prostu go pominiesz.

🎯

Przyciski i domyślne opcje

Domyślnie zaznaczone zgody, „polecane" bez podstaw, przycisk odmowy mniejszy niż zgody — art. 10 ust. 3 ustawy o prawach konsumenta wprost tego zakazuje.

💰

Koszyk i ukryte koszty

Opłata za dostawę dopiero w ostatnim kroku? „Ochrona przesyłki" zaznaczona z góry? Dyrektywa Omnibus wymaga ujawnienia pełnej ceny przed decyzją zakupową.

🔄

Subskrypcje i rezygnacja

Trial przechodzący w płatny model, 7 ekranów retencyjnych przy anulowaniu, ukryty termin odnowienia. Prawo do rezygnacji online musi być tak samo proste jak aktywacja.

Fake urgency i social proof

Countdown resetujący się po odświeżeniu, „3 osoby oglądają" bez źródła, usuwane negatywne recenzje. Omnibus wymaga, żeby informacje o promocji i opiniach były rzetelne.

🍪

Cookies i wymuszane zgody

„Akceptuj" jako duży przycisk, „Zarządzaj" jako mały link, zgody marketingowe wymagane do przejścia dalej. UODO i ePrivacy stawiają tu jasne wymagania.

📊

Ranking, obniżki, „darmowe"

Spersonalizowane ceny bez informacji, „gratis" ze zgodzeniem się na newsletter, przekreślona cena bez podania najniższej z 30 dni — Omnibus i DSA pod lupą.

Jakie konsekwencje grożą za dark patterns?

To nie jest teoria — UOKiK aktywnie prowadzi postępowania, a kary rosną z roku na rok.

10% obrotu
Kara UOKiK za nieuczciwą praktykę rynkową
Prezes UOKiK może nałożyć karę do 10% rocznego obrotu przedsiębiorcy za stosowanie nieuczciwych praktyk rynkowych — w tym dark patterns takich jak ukryte koszty, fikcyjne countdowny czy fałszywe opinie.
6% obrotu
Kara na gruncie DSA
Akt o Usługach Cyfrowych (DSA) wprost zakazuje dark patterns na platformach internetowych. Za naruszenia grozi kara do 6% rocznego światowego obrotu.

🔍 UOKiK pod lupą — co już się dzieje

Sweepy wobec e-commerce. UOKiK regularnie przeprowadza akcje kontrolne (tzw. sweepy) w sklepach internetowych, sprawdzając m.in. rzetelność prezentacji cen, prawidłowość informacji o obniżkach (wymóg Omnibus) i przejrzystość procesu zakupowego.
Fake reviews pod kontrolą. Od implementacji Dyrektywy Omnibus przedsiębiorcy mają obowiązek informowania, czy i w jaki sposób weryfikują autentyczność opinii. UOKiK prowadzi postępowania wobec firm, które manipulują systemem recenzji.
Subskrypcje i cancellation traps. Utrudniona rezygnacja z subskrypcji to jeden z priorytetów regulacyjnych — zarówno na poziomie UOKiK, jak i Komisji Europejskiej. Prawo wymaga, żeby rezygnacja była równie prosta jak aktywacja.
Asymetryczne cookies. UODO i organy ochrony danych w UE aktywnie kwestionują bannery cookies, w których „Akceptuj" jest widoczne, a „Odrzuć" ukryte w ustawieniach. Francja i Włochy nałożyły już kary liczone w milionach euro.
Nie musisz czekać na kontrolę, żeby się przygotować. Audyt pozwala zidentyfikować problemy zanim zrobi to regulator. Nawet jeśli Twoja strona nie jest jeszcze na radarze UOKiK — zmiana przepisów lub skarga konsumenta mogą to zmienić w każdej chwili.
Sprawdź swoją stronę →

Sprawdź swoją stronę w 67 punktach kontrolnych

Przy każdym pytaniu odpowiedz: Tak (problem istnieje), Nie (brak problemu) lub Nie wiem. Na końcu dostaniesz raport z oceną i rekomendacjami.

Najczęściej zadawane pytania

Dark patterns (ciemne wzorce) to techniki projektowania interfejsów, które manipulują decyzjami użytkowników. Mogą polegać na ukrywaniu opcji rezygnacji, fałszywej presji czasu, domyślnym zaznaczaniu płatnych usług czy utrudnianiu odmowy cookies. Dyrektywa Omnibus i Akt o Usługach Cyfrowych (DSA) wprost zakazują wielu takich praktyk.
Wiele z nich tak — zarówno na gruncie Dyrektywy Omnibus, ustawy o prawach konsumenta, jak i DSA. Np. fikcyjne countdowny, ukryte koszty w koszyku czy wymuszanie zgód to praktyki, za które UOKiK i regulatorzy UE mogą nakładać sankcje. Nawet te, które nie są wprost zakazane, mogą być uznane za nieuczciwą praktykę rynkową.
Automatyczny audyt przez ten formularz zajmuje ok. 15–30 minut. Pełny audyt z prawnikiem, obejmujący analizę realnych ścieżek na desktop i mobile, dokumentację dowodową i raport z rekomendacjami, trwa zazwyczaj 5–10 dni roboczych w zależności od złożoności serwisu.
Ten formularz daje solidny przegląd i identyfikuje główne ryzyka. Jednak pełna ochrona wymaga analizy konkretnych ścieżek użytkownika z dokumentacją dowodową — screeny, nagrania, analiza kodu. Automatyczny raport to doskonały punkt wyjścia do priorytetyzacji, ale nie zastępuje indywidualnego audytu prawnego.
Dla każdego, kto prowadzi sklep internetowy, serwis SaaS, marketplace, aplikację z subskrypcjami, platformę z rekomendacjami lub dowolny serwis, w którym użytkownik podejmuje decyzje zakupowe. Szczególnie przydatny dla e-commerce, fintech i firm z modelami subskrypcyjnymi.

Bądź na bieżąco z compliance UX

Regulacje dotyczące dark patterns zmieniają się szybko. Zapisz się, a poinformujemy Cię o najważniejszych zmianach.