Co znajdziesz w tym materiale:
Wizerunek i jego ochrona – co musisz wiedzieć, by działać legalnie?
Zanim zrobicie fajne zdjęcia ludzi na mieście i wrzucicie je na stronę internetową, warto zadać sobie pytanie: „Czy naprawdę nie ma z tym żadnego problemu?” Dzisiaj porozmawiamy właśnie o tym – czyli o wizerunku i jego ochronie w świetle prawa.
Temat ten już pojawiał się w naszym podcaście – przy ponad 200 odcinkach trudno, by było inaczej – ale dziś zebrałem dla Was najważniejsze informacje w możliwie najbardziej syntetycznej formie. Warto je znać, jeśli chcecie działać legalnie.
🔍 Czym jest wizerunek?
Z formalnego punktu widzenia wizerunek to zespół cech charakterystycznych danej osoby, który pozwala ją zidentyfikować. I – co istotne – nie ogranicza się tylko do wyglądu twarzy.
Wizerunkiem może być:
- układ cech anatomicznych (np. twarz),
- sposób ubioru, makijaż, rekwizyty (jeśli pełnią funkcję identyfikacyjną),
- a nawet charakterystyczny głos, jeśli jest wystarczająco rozpoznawalny.
Przykład? Głos Krystyny Czubówny czy nieżyjącej już Marii Czubaszek to przykłady głosów, które można uznać za element wizerunku – są unikalne i łatwo identyfikowalne
🛡️ Jak chroniony jest wizerunek?
Ochrona wizerunku wynika z kilku aktów prawnych:
- ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych – zapewnia techniczną ochronę wizerunku (np. zdjęć),
- kodeks cywilny – uznaje wizerunek za dobro osobiste,
- RODO – jeśli wizerunek pozwala zidentyfikować osobę, jest daną osobową,
prawo prasowe i AI Act – w określonych, bardziej szczególnych sytuacjach.
✅ Kiedy możemy rozpowszechniać wizerunek?
Zasadą jest, że potrzebna jest zgoda osoby przedstawionej na zdjęciu. I choć RODO przyzwyczaiło nas do pisemnych zgód, tutaj przepisy są bardziej elastyczne:
- zgoda może wynikać z zawartej umowy,
- zgoda może być udzielona poprzez przyjęcie wynagrodzenia za pozowanie.
Ale uwaga – zgoda musi być wyraźna i określać zakres oraz cel wykorzystania wizerunku. Nie oznacza to, że jeśli ktoś zgodził się na udział w reklamie, jego zdjęcie może być użyte wszędzie i zawsze.
🧾 Wyjątki od obowiązku uzyskania zgody
Istnieją pewne wyjątki:
- Osoba powszechnie znana, której wizerunek wykonano w związku z pełnieniem funkcji publicznej. Ale uwaga – to nie działa zawsze i wszędzie.
- Osoba stanowiąca jedynie szczegół całości, np. tłumu na imprezie masowej lub krajobrazu – tu stosuje się tzw. „test usuwalności”. Jeśli usunięcie osoby nie zmienia charakteru zdjęcia, jej zgoda nie jest wymagana.
- Osoba, która otrzymała zapłatę za pozowanie – choć w praktyce warto tę kwestię uregulować umową, szczególnie jeśli chodzi o aktorów i statystów.
🤖 Wizerunek jako dane osobowe
Jeśli wizerunek pozwala zidentyfikować osobę (a przy zdjęciach portretowych jest to niemal pewne), to podlega przepisom RODO. A więc musimy:
- wskazać podstawę prawną przetwarzania (np. zgoda, umowa, uzasadniony interes),
- spełnić obowiązek informacyjny względem osoby, której dane przetwarzamy.
🛍️ Dla e-commerce i nie tylko
Z tego odcinka wynika jasno: lepiej mieć zgodę – i dobrze ją udokumentować. W świecie marketingu, social mediów i e-commerce to niezbędna praktyka. A jeśli potrzebujesz dokumentów prawnych, które pomogą Ci zabezpieczyć się w tym zakresie – zapraszam na:
👉 www.prawodlabiznesu.eu – znajdziesz tam sprawdzone wzory, gotowe do wdrożenia.
Do usłyszenia już za dwa tygodnie!
Doceniasz tworzone przeze mnie treści?
Piotr Kantorowski
RADCA PRAWNY
Przedsiębiorcom służę pomocą w kwestiach związanych z prawem własności intelektualnej szczególnie w obszarze digital marketingu i IT. Tworzę też umowy tak, aby oddawały Twoje plany biznesowe i zabezpieczały firmę w najwyższym stopniu. Jeśli trzeba pomagam też poprowadzić spory korporacyjne lub z kontrahentami.
Skontaktuj się ze mną, chętnie odpowiem na Twoje pytania dotyczące naszej oferty i przedstawię rozwiązania dostosowane do Twojego biznesu.
